| موضوع | خلاصه |
| آفت کنه پسته | آفاتی که به درخت پسته آسیب میزنند و شامل کنههای معمولی و اریوفید هستند، باعث ریزش میوه، تغییر شکل برگ، سرشاخه و کاهش کیفیت محصول میشوند. |
| علائم | جوشهای قهوهای، لکههای سفید و زرد روی برگها، تارهای نازک و حالت خاک گرفتگی برگها. |
| روشهای پیشگیری و کنترل | شستشوی درختان با محلولهای صابونی، مصرف کود سیلیکات پتاسیم و استفاده از کنهکشها. |
| زمان مناسب سمپاشی | برای آفت گالزای: اوایل فروردین تا اواخر اردیبهشت. برای آفت معمولی: مرداد و شهریور. |
| مدیریت تلفیقی | استفاده از دشمنان طبیعی و تکنیکهای مدیریت آفات برای کاهش استفاده از سموم شیمیایی. |
آفت کنه پسته
پسته آفات زیادی دارد که هر یک از آنها به قسمت خاصی از درخت پسته خسارت وارد می کنند. کنه پسته نیز یکی از مهم ترین آن هاست. آفت کنه پسته حشرات ریزی هستند؛ این آفت با وجود اینکه بسیار کوچک و ریز است اما خسارات و آسیب هایی که به درختان وارد میکنند بسیار سنگین است.
آفت کنه پسته با تغذیه از درختان باعث ریزش میوه، تغییر شکل برگ و سرشاخه ها و سیاه شدن آن ها و کاهش کیفیت محصول می شود. کنه ها توانایی ایجاد نسل های گوناگون و متعددی در هر سال را دارند.
رنگ آفت کنه پسته سبز، زرد و قرمز می باشد و بدنی صاف، نرم، به شکل گلابی، با اندازه 3 الی 2 میلی متر، پاهای نسبتا کوتاه و کوچک و دارای قدرت تنیدن تار می باشد. تخم های آفت کنه پسته کروی شکل و قرمز رنگ هستند و نوزاد کنه در ابتدا به رنگ قرمز مایل به نارنجی می باشد که بعد از مدتی رنگ آن تغییر می کند.
کنه معمولی پسته
این کنه ها مانند کنه های تارتننده هستند و از شیره برگ های گیاه تغذیه می کنند. آفت کنه پسته معمولی به دلیل تنیدن تار به کنه های عنکبوتی دروغی معروف اند. آفت کنه پسته معمولی به صورت ماده بالغ، زمستان را در میان جوانه ها و دیگر نقاط محافظت شده می گذراند. با آغاز بهار، این آفت به سرشاخه ها، برگ ها و خوشه های تازه منتقل شده و تغذیه خود را از شیره گیاه آغاز می کند. تخم گذاری کنه های ماده روی برگ ها می باشد و نوزادهای آن در اطراف رگ برگ های فرعی و اصلی برگ تغذیه را شروع می کنند.
- نوزادان این نوع کنه ها معمولا با تغذیه از قسمت دم خوشه و دم برگ ها، باعث سیاه شدن و ریزش میوه ها می شوند.
- افزایش جمعیت این آفت، ریزش گسترده برگ ها را به دنبال دارد و می تواند به کاهش عملکرد و سلامت درختان میزبان منجر شود.
نکته: مدیریت صحیح آفت کنه پسته و استفاده از روش های کنترل تلفیقی می تواند از خسارت های آن جلوگیری کند و به حفظ سلامت باغ کمک نماید.
بیشتر بدانید: چگونه کرم سفید ریشه پسته را از بین ببریم؟ | مبارزه و پیشگیری
خسارت آفت کنه پسته معمولی
برگ های آلوده حالتی خاک آلود پیدا می کنند و بقایای ریز و سفید رنگی از پوسته های سنین قبلی کنه روی آن ها دیده می شود. این کنه در جمعیت های کم، خسارت چشمگیری به درخت وارد نمی کند.
آفت کنه پسته معمولی در زمان های گرم سال و در جمعیت های بالا می تواند خسارت زیادی را به باغ وارد کند. همچنین ممکن است ریزش میوه های تازه تشکیل شده را در ابتدای فصل و زمان تشکیل میوه ها (فروردین و اردیبهشت ماه) به همراه داشته باشد. علاوه بر آن لکه های قهوه ای (سوختگی) و یا خشک و سفید شدن قسمتی از برگ ها مشاهده میشود. درصورتی که جمعیت آفت کنه پسته زیاد شود، این خشکی و سوختگی موجب ریزش برگ نیز خواهد شد.
در بعضی از انواع پسته مانند پسته احمد آقایی و کله قوچی میزان خسارت بیشتر است. همچنین در ماه های گرم سال، جمعیت آفت کنه پسته افزایش یافته و میزان خسارت را بیشتر می کند. عده ای از پژوهشگران ریزش جوانه های درخت پسته را از عوارض خسارت آفت کنه پسته معمولی می دانند. معمولا خسارات آفت کنه پسته با شروع بستن مغز میوه ها مشاهده می شود. در این دوره، خسارت آفت کنه پسته به صورت کاهش کیفیت محصول مثل ریز و کوچک شدن مغز پسته، پوکی پسته و کاهش سایر خصوصیات کیفیتی محصول خود را نشان می دهند.
کنه گالزای یا اریوفید پسته
بدشکلی اندام گیاه بر اثر تغذیه آفت کنه پسته است و این نوع از کنه ها باعث بدشکلی شدید برگ ها، خوشه ها و حتی سرشاخه های درختان شده و باعث کاهش محصول می شوند.
آفت کنه پسته اریوفید هم زمان با شروع رشد رویشی درختان پسته در اوایل فصل بهار به سمت قسمت های تازه سبز شده منتقل می شود. این آفت بافت های نرم، آب دار و تازه را انتخاب کرده و روی آن ها زندگی و از آنها تغذیه می کند. کنه اریوفید پسته با تزریق ترشحات بزاقی که دارد به گیاه باعث ایجاد تغییرات مرفولوژیکی در برگ، خوشه ها یا جوانه ها و حتی سرشاخه ها می گردد. فعالیت آفت کنه پسته با سفت شدن بافت های سبز گیاهان کم می شود.
بیشتر بخوانید: سنک پسته: 10 روش مبارزه و کنترل حشره سن پسته
خسارت آفت کنه پسته اریوفید
طبق تحقیقات، کنه های اریوفید پسته می توانند موجب تغییر شکل و بد فرمی در اندام های مختلف گیاه شوند. برخی گونه های کنه ها می توانند تغییرات شدیدی در شکل و ساختار جوانه ها، خوشه های گل، میوه ها و سرشاخه های درختان پسته ایجاد کنند. خوشه های آلوده اغلب تعداد بسیار کمی میوه تولید می کنند و حتی میوه های تشکیل شده نیز بدشکل هستند و مغز آن ها رشد نمی کند.
این تغییرات معمولاً به صورت موضعی بوده و ممکن است فقط در برخی قسمت ها یا شاخه ها مشاهده شوند.برخی دیگر از گونه های کنه باعث ایجاد لکه های موزاییکی یا ابلقی روی سطح برگ ها می شوند. همچنین، پهنک برگ ها تغییر شکل داده و چین خورده می شوند، و کناره برگ ها حالتی موج دار پیدا می کنند. رقم کله قوچی یکی از ارقام پسته است که بیش از سایر ارقام این علائم را نشان می دهد. کنترل دقیق و پیشگیرانه برای جلوگیری از خسارت این کنه ها، به ویژه در باغ هایی که رقم کله قوچی کشت می شود، ضروری است.
نکته: مدیریت صحیح این آفت ها می تواند از کاهش کیفیت و کمیت محصول پسته جلوگیری کند و سلامت درختان را تضمین نماید.
راه تشخیص وجود آفت کنه پسته در باغ و راه های پیشگیری
تفاوت برگ سالم و آلوده به آفت کنه پسته
از ساده ترین روش ها برای تشخص وجود آفت کنه پسته، چک کردن برگ های درخت است. از آن جایی که آفت کنه پسته دارای خرطومی کوچک است و از همان خرطوم جهت تغذیه از بافت های نرم و آبدار برگ درخت استفاده می کنند؛ روی برگ ها سوراخ های ریز زیادی مشاهده می شود که می توان تشخیص وجود و یا عدم وجود کنه را اثبات کرد. همچنین می توان با یک ذره بین متوجه وجود آفت کنه پسته بر روی برگ شد.
برای جلوگیری از ورود آفت کنه پسته و کاهش خسارات ناشی از آن، بهترین راهحل ها شامل شستشوی درختان پسته با محلول های صابونی، مصرف کود سیلیکات پتاسیم و استفاده از سموم مؤثر مانند نیسورون، ابامکتین یا نئورون است. این روش ها بهطور مؤثر به کنترل جمعیت کنه ها کمک کرده و از آسیب به درختان پسته جلوگیری می کنند.
مقاله پیشنهادی: چالکود زمستانه (بهترین چالکود، انواع و چالش های احتمالی)
علائم و نشانه های آفت کنه پسته
از علائم وجود آفت کنه پسته بر روی درختان می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- ایجاد جوش های قهوه ای رنگ کوچک بر روی برگ ها
- ایجاد لکه های سفید روی سطح پایینی برگ های درخت
- ایجاد نقاطی زرد رنگ روی سطح بالایی برگ های درخت پسته
- ایجاد تارهای نازک و ظریف روی برگ ها (عنکبوت کشی)
- ایجاد حالت زنگ زدگی و خاک گرفتگی روی برگ ها
کنه کش ها و مراحل تاثیر گذاری
| نام ترکیب | نوع آفت هدف (تخم، پوره/لارو، بالغ) | توضیحات اضافی |
|---|---|---|
| نیسورون (هگزی تیازوکس) | تخم و پوره (لارو) | مؤثر در کنترل مراحل اولیه آفت کنه پسته |
| نئورون (بروموپیروپیلات) | تخم، بالغ و لارو (پوره) | پوشش کامل تمام مراحل آفت کنه پسته |
| آپولو (کلوفنتزین) | تخم و لارو (پوره) | مناسب برای جلوگیری از تکثیر کنه |
| آبرون (اسپیرومسیفن) | تخم و پوره (لارو) | کنترل کنهها در مراحل اولیه |
| اومایت (پروپارژیت) | بالغ و لارو (پوره) | مناسب برای حذف کنه های بالغ |
| آبامکتین (ورتی مک) | بالغ | کنترل سریع کنه های بالغ |
| ارتوس (فن پیروکسی میت) | تخم، بالغ و لارو (پوره) | مؤثر در تمام مراحل زندگی کنه |
| بایفانزیت (فلورمایت) | بالغ و پوره (لارو) | کاهش تراکم کنه ها در مراحل مختلف |
| انویدور اسپید (اسپیرودیکلوفن) | تخم، بالغ و پوره (لارو) | کنترل قوی در تمام مراحل زندگی آفت کنه پسته |
| فنازوکوئین (پراید) | پوره (لارو) و بالغ | مناسب برای کاهش جمعیت کنه های بالغ |
نکات مهم استفاده ترکیبی از کنه کش ها:
- استفاده از این ترکیبات باید با توجه به مرحله زندگی آفت کنه پسته (تخم، لارو یا بالغ) تنظیم شود.
- ترکیباتی مانند نیسورون و آپولو برای مراحل اولیه کنه و جلوگیری از تکثیر آن بسیار مفید هستند.
- اومایت و آبامکتین بیشتر برای حذف کنه های بالغ استفاده می شوند.
- بهتر است ترکیبات به صورت چرخشی استفاده شوند تا از ایجاد مقاومت در کنه ها جلوگیری شود.
مبارزه با آفت کنه پسته و نقش دشمنان طبیعی
آفت کنه پسته، مانند بسیاری از آفات دیگر، دشمنان طبیعی متعددی دارد. برخی گونه های کنه های شکارگر و سنک های شکاری به طور طبیعی به کاهش جمعیت این آفات کمک می کنند و در شرایط عادی نیازی به دخالت شیمیایی نیست.
به طور معمول، استفاده از حشره کش هایی که برای کنترل سایر آفات پسته استفاده می شوند، می تواند به کاهش جمعیت کنه ها نیز کمک کند. بنابراین، تا زمانی که آلودگی به حد طغیانی نرسیده باشد، نیازی به استفاده از سموم مخصوص آفت کنه پسته نیست.
زمان مناسب برای سم پاشی
آفت کنه پسته گالزای: بهترین زمان سم پاشی زمانی است که 70 تا 80 درصد گل های ماده پسته باز شده باشند، یعنی از اوایل فروردین تا اواخر اردیبهشت.
آفت کنه پسته معمولی: برای مبارزه با این کنه ها، مرداد و شهریور زمان مناسبی برای سم پاشی است.
با توجه به نقش مهم دشمنان طبیعی، مدیریت تلفیقی آفات و استفاده محدود از سموم، نه تنها به حفظ تعادل اکوسیستم باغ کمک می کند، بلکه باعث کاهش هزینه های نگهداری و افزایش کیفیت محصول نیز می شود.
نقل قول: کنه از جمله آفات درختان پسته محسوب میشود و از از برگهای درخت و سرشاخههای آن تغذیه مینماید. اصلیترین راهی که می توان کنه درخت پسته را تشخصی داد چککردن برگ درخت است. کنه با تغذیه از برگ درخت موجب میشود که روی آن سوراخهای ریز متعددی ایجاد شود. درصورتیکه سوراخ روی برگها مشاهده کردید بهتر است هرچه سریعتر برای درمان اقدام نمایید.”منبع“
